14-05-07

Geheugen (1)

Soms dringt al meteen bij het begin van de dag een nieuw inzicht zich, onverhoeds en helder, aan je op. Op de trein van 8.16 open ik het nieuwe nummer van Lettera internazionale, het Europese kwartaalblad voor mensen die willen denken. Ik had geen idee welk artikel ik eerst zou willen lezen, en ik sloeg het blad open op pagina 55.

 

Daar begon een bijdrage met de kop 'La storia che non c'è – Dimenticare le possibilità del passato' (de geschiedenis die er niet is-de mogelijkheden van het verleden vergeten). De auteur is ene Gabriel Motzkin, die geschiedenis, filosofie en Duitse literatuur doceert aan de universiteit van Jeruzalem. De tekst begint zo:

 

“De geschiedenis houdt zich bezig met dat wat voorgevallen is. Probeert te verklaren waarom een bijzondere reeks gebeurtenissen waar blijkt te zijn, en niet een andere. Desondanks hebben historici, vanwege de beperkte hoeveelheid van beschikbaar materiaal, slechts zeer vage ideeën over wat niet is voorgevallen. Dat wat niet is voorgevallen moet afgeleid worden van dat wat zich integendeel wel heeft gerealiseerd en het is niet duidelijk welke regels men moet toepassen om dat te doen. Infeite weten wij zelfs niet of er algemene regels bestaan met betrekking tot dat wat niet is voorgevallen. De historici kunnen proberen algemene regels vast te stellen die toepasbaar zijn op dat wat is voorgevallen, vaak via de confrontatie tussen verschillende reeksen gebeurtenissen of vooronderstellingen; het is echter moeilijk evenementen aan te pakken die nooit zijn vastgesteld, omdat het juist moeilijk is algemene regels te formuleren inzake niet-gebeurtenissen. Zodoende blijft dat wat nooit is voorgevallen beperkt tot de sfeer van het bijzondere. Wanneer wij proberen dat wat niet is voorgevallen te verklaren, zijn wij verplicht om iedere keer verschillende redeneringen aan te voeren, die betrekking hebben op die bijzondere gebeurtenis die nooit is voorgevallen.Niettemin is de geschiedkundige passie toch vaak gericht op dat wat had kunnen voorvallen, maar nooit is voorgevallen, de nederlagen die overwinningen hadden kunnen zijn, de massamoorden die men misschien had kunnen vermijden.”

 

memoria

19:40 Gepost door durieux in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: denken |  Facebook |

De commentaren zijn gesloten.